THƠ TRONG NHẠC CUNG TIẾN

Đài Sử

 

 
   

 

 

 

 

 

Phải hơn mười lăm năm sau tôi mới cảm được nhạc Cung Tiến. Không phải với “Hoài cảm”, “Thu vàng”. Tôi một người không biết một tí ti gì về nhạc, phải nói một nốt nhạc bẻ đôi cũng không biết.

Đó là năm 1990 thì phải, tôi và người bạn được cái hân hạnh đi dự đêm nhạc thính phòng của ông ở Mancalester College, thuộc thành phố Saint Paul tiểu bang Minnesota nơi ông cư ngụ.

“Vang vang trời vào xuân” hình như là chủ đề của đêm nhạc hôm đó, những bài thơ của TTT sáng tác trong tù (lúc ấy trong giấy giới thiệu chương trình là Trần Kha, vì thời gian đó TTT còn ở Sài Gòn) được Cung Tiến phổ nhạc và viết hòa âm theo lối thính phòng. Đó là đêm nhạc thính phòng thật hoành tráng với sửa soạn thật công phu. Dàn nhạc giao hưởng nổi tiếng của thành phố Saint Paul Minnesota (?), những giọng ca là những Thái Thanh, Mai Hương, Quỳnh Dao, Ý Lan, Lê Vân, ...

Đêm đó, tôi nhớ, tôi đã cố lắng nghe, những lời thơ có lẽ vào được trong tôi, nhưng những nốt nhạc cứ lãng đãng đâu đó không thấm được vào. Ra về, tôi và người bạn cứ cười với nhau, nghe nhạc như nghe sấm vậy.

Phải hơn mười lăm năm sau, chỉ là tình cờ, trên đường từ nơi làm việc về, tôi nghe được bài của Tchaikovsky trên radio tiếng dương cầm âm điệu du dương, tôi tự hỏi sao lại qúa du dương đến như vậy, sao không trúc trắc, lên xuống gập gềnh nghe có lẽ sướng hơn.

Thế là từ nơi sâu thẳm trong vùng ký ức nào đó của tôi nhạc Cung Tiến đêm hôm đó trở về, tiếng nhạc trong radio lu mờ đi, chỉ còn nhạc của ông nhảy múa trong đầu. Tiếng cồng, tiếng chiêng, tiếng trống, tiếng sáo vồ vập, lồng vào nhựng giai điệu đang có và cứ như vậy nhạc Cung Tiến đi vào da thịt tôi, cái cổ điển của phương đông và phương tây quyện lấy nhau  thật tài tình. Cái cổ điển phương tây kéo băng băng không cưỡng chấp được về qúa khứ nặng nề cứ căng dần, căng dần, như cái ná thưở nhỏ tôi căng ra để bắn chim. Tiếng cồng, tiếng chiêng khua lên nhặt khoan, hờ hững, không đều nhịp đinh tai, xé rách để vội buông ra, tôi bay vút, bay nhanh lắm, không rõ đang ở khoảng nào, qúa khứ? Hiện tại? Hay mãi tận đâu đâu? Tiếng trống rền, tâm trạng khắc khoải, tất cả ngưng lại, như hụt hẫng với độ cao và nghĩ về cái rớt, cái té nhào đau điếng thì tiếng sáo băng ngang ghì níu lại, đỡ lại cái cảm giác hụt hẫng sợ hãi, những cảm giác không đồng đều cứ bị cắt xén theo từng âm cụ, tâm trạng, ý tưởng thay đổi từng giây, từng phút.

Tiếng còi xe thúc phía sau mà tôi cứ tưởng là một phần trong giai điệu của Cung Tiến, phải thêm vài lần nữa tôi mới trở lại với thực tại mà tay chân vẫn còn nổi gai góc.

Về đến nhà tôi dự tính sẽ nghe lại băng nhạc đêm đó của ông, nhưng chợt nhớ đến câu nói của TTT: “Thơ là thứ tiếng nói tàng ẩn trong quên lãng bất chợt vẳng dội, đòi được nghe lại”, chắc với nhạc cũng vậy, tôi lại thôi. Tôi vẫn thích giữ cái cảm giác thiêu thiếu, cái cảm giác mơ hồ đến như vậy.

Và hình như nhạc đêm đó của ông đã đi vào giấc ngủ của tôi.

 

 

Last modified on 10/11/2008 8:00 PM © 20042008 www.thotanhinhthuc.org.